ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

 

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ       Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ
ΘΕΜΑΤΑ  (ΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΤΕ ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ)

ΟΜΑΔΑ Α   Α 1. Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: (μον. 5)

1. Ποιος φιλόσοφος ανέπτυξε τη θεωρία του Κοινωνικού Συμβολαίου στο έργο του "Λεβιάθαν";
   α) Ζαν-Ζακ Ρουσσώ
   β) Τόμας Χομπς
   γ) Τζον Λοκ
   δ) Ιμάνουελ Καντ

2. Σύμφωνα με τον Ρουσσώ, η γενική βούληση εκφράζει:
   α) Τα ατομικά συμφέροντα των πολιτών
   β) Το κοινό καλό της κοινωνίας
   γ) Τη βούληση του ηγεμόνα
   δ) Την εξουσία της Εκκλησίας
3. Τι σημαίνει ο όρος «ουτοπία» στην πολιτική φιλοσοφία;
   α) Ένας εφικτός πολιτικός στόχος
   β) Μια φανταστική, ιδανική κοινωνία
   γ) Ένα σύστημα απολυταρχικής διακυβέρνησης
   δ) Ένα πολίτευμα βασισμένο στον φόβο
   
   
4. Ποιος από τους παρακάτω φιλόσοφους έγραψε το έργο Ουτοπία;
   α) Πλάτωνας
   β) Αριστοτέλης
   γ) Τόμας Μορ
   δ) Νίτσε
   
   
5. Ποιο είναι το ιδανικό πολίτευμα κατά τον Πλάτωνα;
   α) Δημοκρατία
   β) Ολιγαρχία
   γ) Αριστοκρατία (του πνεύματος)
   δ) Τυραννία

Α2. Σωστό – Λάθος (Μον. 5)

1.       Οι έμποροι και οι τεχνίτες  (χειρώνακτες) είναι η τάξη που κυβερνά στην πλατωνική πολιτεία.

2.       Σύμφωνα με τον Πλάτωνα, η ουτοπία είναι ένας κόσμος χωρίς ιεραρχία και εξουσία

3.       Σύμφωνα με τη Μαρξιστική Φιλοσοφία, όποιος  δεν προσφέρει στο κοινωνικό σύνολο, τιμωρείται.

4.       Σύμφωνα με τη σοσιαλδημοκρατική θεώρηση (Τζον Ρολς) καμία μορφή ανισότητας δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή , ακόμη και για το καλό των λιγότερο ευνοημένων.

5.       Ο Τόμας Χομπς πίστευε ότι χρειάζεται μία κεντρική αρχή (μονάρχης)  για να επιβάλει την τάξη και να ρυθμίζει τις σχέσεις μας.

Β1. Πώς φτάσαμε από τις πρώτες κοινωνικές ομάδες στην οργανωμένη Πολιτεία; (Μον. 10)

Β2. Να αναφέρεται τρία χαρακτηριστικά της Δημοκρατικής Πολιτείας. (σύντομη απάντηση)(μον. 15)

ΟΜΑΔΑ Β

1 Διαβάστε το απόσπασμα του Τόμας Τζέφερσον και τη διακήρυξη των Δικαιωμάτων του ανθρώπου  και απαντήστε στις ερωτήσεις:

Α. Ποια είναι η βάση της εξουσίας των δημόσιων αρχών , σύμφωνα με τον Τόμας Τζέφερσον; Τι εννοεί στη φράση :"...πρέπει να διαμορφώσουμε τη διακριτικότητα του λαού"; (Μον. 25)

         “Δε γνωρίζω τίποτα ασφαλέστερο για να εμπιστευτούμε την ύψιστη κοινωνική εξουσία από τον ίδιο τον λαό και, αν θεωρούμε ότι δεν είναι τόσο φωτισμένος, ώστε να ασκεί τον έλεγχο με την αρμόζουσα διακριτικότητα, η λύση δεν είναι να του στερήσουμε τον έλεγχο, αλλά να διαμορφώσουμε τη διακριτικότητά του”. (Τόμας Τζέφερσον, Επιστολή στον Ουίλιαμ Τζάρβις, 28 Σεπτεμβρίου 1820)

 “Βάση της εξουσίας των δημόσιων αρχών είναι η λαϊκή θέληση”.
(Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, ΟΗΕ, 1948, άρθρο 21§3)

2..Διαβάστε το παράθεμα του Υβ Μισό και απαντήστε στην ερώτηση:

Πώς ορίζεται η έννοια της ταυτότητας, σύμφωνα με το παράθεμα, στην παγκοσμιοποιημένη κοινωνία; (μον. 25)

“Μέσα από μια αδιάκοπη κυκλοφορία ανθρώπων, χρήματος, αγαθών, πληροφορίας, μέσα από ταξίδια και επικοινωνίες, από το τηλέφωνο και το ιντερνέτ, τα άτομα μπορούν να ανήκουν σε πολλαπλές κοινότητες, σε αυτήν που καταφτάνουν ως μετανάστες και σε αυτήν από την οποία προέρχονται. Η διασπορά γίνεται σταθερή μορφή μέσα από πολλαπλές εντάξεις.Αλλά και η έννοια της ταυτότητας απαιτεί επανορισμό. Ζούμε ακόμη με την ιδέα μιας σταθερής ταυτότητας δομημένης γύρω από κάποιες σταθερές αναφορές: γλώσσα, κοινές παραδόσεις και αξίες, μία κοινότητα και ένα γεωγραφικό περιβάλλον.[…] Μετακινούμαστε χάρη στα μεταφορικά μέσα ή επιτόπου μέσα από την επικοινωνία, τις εικόνες, τα δίκτυα. Οι ταυτότητές μας όχι μόνο αλλάζουν, αλλά θα γίνονται όλο και περισσότερο ευμετάβλητες. (Υβ Μισό, “Ευέλικτες ταυτότητες”, στον γαλλικό Le Monde [24-10-1997] και στην Κυριακάτικη Αυγή [23-11- 1997]))

 

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ       Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ
ΘΕΜΑΤΑ  (ΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΤΕ ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ)

ΟΜΑΔΑ Α   Α 1. Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: (μον. 5)

1. Ποιος φιλόσοφος ανέπτυξε τη θεωρία του Κοινωνικού Συμβολαίου στο έργο του "Λεβιάθαν";
   α) Ζαν-Ζακ Ρουσσώ
   β) Τόμας Χομπς
   γ) Τζον Λοκ
   δ) Ιμάνουελ Καντ

2. Σύμφωνα με τον Ρουσσώ, η γενική βούληση εκφράζει:
   α) Τα ατομικά συμφέροντα των πολιτών
   β) Το κοινό καλό της κοινωνίας
   γ) Τη βούληση του ηγεμόνα
   δ) Την εξουσία της Εκκλησίας
3. Τι σημαίνει ο όρος «ουτοπία» στην πολιτική φιλοσοφία;
   α) Ένας εφικτός πολιτικός στόχος
   β) Μια φανταστική, ιδανική κοινωνία
   γ) Ένα σύστημα απολυταρχικής διακυβέρνησης
   δ) Ένα πολίτευμα βασισμένο στον φόβο
   
   
4. Ποιος από τους παρακάτω φιλόσοφους έγραψε το έργο Ουτοπία;
   α) Πλάτωνας
   β) Αριστοτέλης
   γ) Τόμας Μορ
   δ) Νίτσε
   
   
5. Ποιο είναι το ιδανικό πολίτευμα κατά τον Πλάτωνα;
   α) Δημοκρατία
   β) Ολιγαρχία
   γ) Αριστοκρατία (του πνεύματος)
   δ) Τυραννία

Α2. Σωστό – Λάθος (Μον. 5)

1.       Οι έμποροι και οι τεχνίτες  (χειρώνακτες) είναι η τάξη που κυβερνά στην πλατωνική πολιτεία.

2.       Σύμφωνα με τον Πλάτωνα, η ουτοπία είναι ένας κόσμος χωρίς ιεραρχία και εξουσία

3.       Σύμφωνα με τη Μαρξιστική Φιλοσοφία, όποιος  δεν προσφέρει στο κοινωνικό σύνολο, τιμωρείται.

4.       Σύμφωνα με τη σοσιαλδημοκρατική θεώρηση (Τζον Ρολς) καμία μορφή ανισότητας δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή , ακόμη και για το καλό των λιγότερο ευνοημένων.

5.       Ο Τόμας Χομπς πίστευε ότι χρειάζεται μία κεντρική αρχή (μονάρχης)  για να επιβάλει την τάξη και να ρυθμίζει τις σχέσεις μας.

Β1. Πώς φτάσαμε από τις πρώτες κοινωνικές ομάδες στην οργανωμένη Πολιτεία; (Μον.15)

B ΟΜΑΔΑ  

Α. Διαβάστε το παράθεμα και απαντήστε στις ερωτήσεις

1.       Πώς εκλαμβάνει ο σοσιαλισμός την κοινωνία , σύμφωνα με το κείμενο;

2.       Ποιες δυσκολίες συναντά η εφαρμογή του σοσιαλισμού στην εποχή μας;

Για το άτομο χειραφέτηση σημαίνει απελευθέρωση από τις συνθήκες κυριαρχίας και υποταγής και αύξηση των ικανοτήτων του για δραστικές αποφάσεις. Με αυτή ακριβώς τη φιλοδοξία θα πρέπει να συσχετίσουμε την περίφημη σοσιαλιστική διεκδίκηση για πραγματική ελευθερία. […] [Έτσι] ο Λουί Μπλα δήλωνε: “Zητάμε την ελευθερία... αλλά την πραγματική ελευθερία, την ελευθερία για όλους, την ελευθερία που μάταια αποζητάμε ενόσω οι αθάνατες αδελφές που ακούνε στο όνομα ισότητα και αδελφότητα απουσιάζουν”. [...] Από τις πρώτες δεκαετίες του 19ου αιώνα ο σοσιαλισμός απέκτησε επίσης μια φιλοσοφία της κοινωνίας, της ιστορίας και του ανθρώπου. Σε αδρές γραμμές ο σοσιαλισμός εκλαμβάνει την κοινωνία ως ένα σώμα υπό οργάνωση, την ιστορία ως εξελισσόμενη προς έναν σκοπό, τον άνθρωπο ως μέλος ενός κοινωνικού συνόλου”. (Μonique Canto-Sperber, Σοσιαλισμός και φιλελευθερισμός: Oι κανόνες της ελευθερίας, μτφρ. Κ. Παπαγιώργης, εκδ. Πόλις, Αθήνα 2004, σ. 73-103)

Β. Διαβάστε το παρακάτω παράθεμα και απαντήστε στις ερωτήσεις: 1. Με ποιους τρόπους  μπορεί να επιτευχθεί η αιώνια ειρήνη , σύμφωνα με τον Καντ;

2. Ποια άρθρα, κατά τη γνώμη σας , από όσα αναφέρει ο Καντ καταπατώνται στην εποχή μας και για ποιους λόγους;

Ομάδα 3η. Προκαταρκτικά άρθρα για την αιώνια ειρήνη μεταξύ κρατών: α) Καμιά συνθήκη ειρήνης που γίνεται με την κρυφή επιφύλαξη κάποιας αφορμητικής αιτίας για μελλοντικό πόλεμο δεν πρέπει να ισχύει ως τέτοια. […] β) Κανένα ανεξάρτητο κράτος (αδιάφορο αν είναι μικρό ή μεγάλο) δεν μπορεί να αποκτάται από άλλο κράτος μέσω κληρονομιάς, ανταλλαγής, αγοράς ή δωρεάς. […] γ) Οι μόνιμοι στρατοί οφείλουν με τον καιρό να εξαφανισθούν εντελώς. [...] δ) Δεν πρέπει να δημιουργούνται κρατικά χρέη σε αναφορά με εξωτερικές κρατικές προστριβές. […] ε) Κανένα κράτος δεν πρέπει να αναμειγνύεται με βίαιο τρόπο στο πολίτευμα και τη διακυβέρνηση ενός άλλου κράτους. […] στ) Κανένα κράτος, ευρισκόμενο σε πόλεμο με άλλο, δεν πρέπει να επιτρέπει τέτοιου είδους εχθροπραξίες που να καθιστούν αναγκαστικά ανέφικτη την αμοιβαία εμπιστοσύνη στη μελλοντική ειρήνη: όπως είναι ο διορισμός δολοφόνων ή δηλητηριαστών, η παραβίαση των συνθηκολογήσεων, η παρακίνηση σε διάπραξη προδοσίας στο αντίπαλο κράτος κ.λπ…”
(Ι. Καντ, Προς την αιώνια ειρήνη, μτφρ. Κ. Σαργέντης, εκδ. Πόλις, Αθήνα 2006, σ. 49-56)